Wiadomość
  • Informacja o wykorzystywaniu plików cookies

    Witryna leuro.pl korzysta z plików cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo w każdym czasie dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies w ustawieniach przeglądarki.

    Więcej o Polityce prywatności i wykorzystywaniu plików cookies


Własności mechaniczne

Drewno umieszczone w konstrukcjach podlega działaniu różnych sił, które dążą do zmiany jego kształtu, naruszenia jego spoistości, czyli do odkształcenia go lub zniszczenia. Drewno, tak jak i inne materiały, ma zdolność przeciwstawiania się tym siłom. Tę zdolność drewna do przeciwstawiania się  działaniu zewnętrznych sił dążących do jego przejściowego lub trwałego odkształcenia albo zniszczenia nazywamy jego własnościami mechanicznymi.  Drewno przeciwstawia się siłom na nie działającym do pewnej granicy, po której przekroczeniu następuje jego zniszczenie, a więc złamanie, rozerwanie, rozłupanie itd. Granica ta nosi nazwę wytrzymałości drewna i jest wyrażona stosunkiem wielkości siły do pola przekroju, na który działa.


a)   WYTRZYMAŁOŚĆ NA ŚCISKANIE
Ściskanie występuje m.in. w słupach budowanych,  podkładach kolejowych, nogach krzeseł. Wytrzymałość drewna na ściskanie wzdłuż włókien zawiera się w granicach od 25 kG/cm² (osika) do 1050 kG/cm² (gwajak). Średnio wynosi ona 400 - 500 kG/cm². Sęki wpływają ujemnie na wytrzymałość drewna na ściskanie wzdłuż włókien, zwiększają natomiast wytrzymałość w poprzek włókien. Przeżywiczenie powiększa tę wytrzymałość w obu kierunkach.

b)   WYTRZYMAŁOŚĆ NA ROZCIĄGANIE;
Wytrzymałość na rozciąganie wzdłuż włókien wynosi od 640 (wierzba) do 1520 kG/cm² (przeorzech), a w poprzek włókien - od 23 (jodła) do 97 kG/cm² (przeorzech). Sęki wydatnie obniżają wytrzymałość drewna na rozciąganie.;

c)  WYTRZYMAŁOŚĆ NA ZGINANIE
Ze zginaniem drewna spotykamy się na każdym kroku. Występuje ono w belkach stropowych i balkonowych, siedzeniach ław, łukach strzelniczych. Zginanie jest wynikiem działania siły, która w drewnianej belce powoduje ściskanie włókien od strony przyłożenia tej siły i rozciąganie od strony przeciwnej. Te dwie własności mechaniczne decydują o stopniu wytrzymałości drewna na zginanie. Wynosi ono od 520 (osika) do 1295 (kornel). Duży wpływ na obniżenie wytrzymałości drewna na zginanie mają sęki znajdujące się w zginanej belce po stronie przeciwnej działaniu siły.

d)   WYTRZYMAŁOŚĆ NA ŚCINANIE
Ścinanie drewna występuje w połączeniach konstrukcji budowlanych i meblarskich, gdy na materiał działają dwie równoległe do siebie siły skierowane przeciwnie, dążące do przesunięcia jednej części materiału w stosunku do drugiej. Ścinanie w drewnie towarzyszy zginaniu i rozciąganiu. Wytrzymałość drewna na ścinanie wzdłuż włókien jest, poza jego wytrzymałością na rozciąganie w poprzek włókien, jedną z najmniejszych wytrzymałości drewna. Wynosi ona od 45 (lipa i olcha) do 140 kG/cm² (persimon).

e)  WYTRZYMAŁOŚĆ NA SKRĘCANIE
Skręcanie drewna następuje, gdy na belkę zamocowaną w jednym końcu działa na drugim końcu para sił dążąca do skręcenia jej włókien. Wytrzymałość na skręcanie naszych gatunków drewna wynosi od 90 (świerk) do 350 kG/cm² (robinia akacjowa). Pęknięcia i sęki obniżają wytrzymałość drewna na skręcanie.

f)  UDARNOŚĆ
Udarnością nazywamy odporność drewna na uderzenia i mierzymy ją w jednostkach pracy odniesionych do powierzchni przekroju (kGm/cm²). Udarność zawiera się w granicach od 0,25 (jałowiec) do 1,54 kGm/cm² (przeorzech). Z naszych gatunków największą udarność ma robinia akacjowa (1,14) i brzoza (1,00). Udarność zależy od sprężystości drewna. Im bardziej drewno sprężyste, tym wytrzymalsze na uderzenia.

g)  ŚCIERALNOŚĆ
Ścieralność drewna polega na powierzchniowym ubytku substancji drzewnej pod wpływem różnych rodzajów tarcia. Na ścieranie narażone jest drewno podłóg, stopnie schodów, drewniane nawierzchnie mostów, płozy sań itp. Odporność na ścieranie można zwiększyć stosując pasty, woski, smary.

h) TWARDOŚĆ
Twardość drewna jest to przeciwstawianie się materiałom weń wciskanym. Bada się ją przez wciskanie stalowej kulki w powierzchnię drewna. największą twardością odznacza się przekrój poprzeczny drewna. Twardość ma istotne znaczenie przy obróbce mechanicznej drewna.

i) WYTRZYMAŁOŚĆ NA ROZŁUPANIE
Ze zjawiskiem dzielenia drewna wzdłuż włókien, czyli rozłupywania, spotykamy się często próbując wbić w deskę gwóźdź. Występuje ono również przy pracy siekierą, klinami, pod działaniem wkrętów i kołków. Wytrzymałość naszych gatunków na rozłupanie wynosi od 4,6 (sosna) do ponad 9 kG/cm² (grab). Odwrotnością wytrzymałości na rozłupanie jest łupliwość. Zależy ona od gatunku drewna, regularności przebiegu włókien, sękatości, kierunku działania siły. Drewno najlepiej łupie się wzdłuż promieni rdzeniowych, gorzej wzdłuż płaszczyzn stycznych, a nie łupie się zupełnie w poprzek włókien.

Skala łupliwości drewna

Najbardziej łupliwe

bambus

Bardzo łatwo łupliwe

świerk, jodła, wejmutka, topola, osika

Łatwo łupliwe

dąb, buk, olcha, orzech, lipa, kasztanowiec, sosna, modrzew, cis

Trudno łupliwe

śliwa, grusza, jabłoń, jawor, jesion, przeorzech

Bardzo trudno łupliwe

wiązy, trześnia, grab, robinia, brzoza, sosna czarna

Prawie niełupliwe

dereń, heban, palisander

Niełupliwe

gwajak, palmy


Własności fizyczne

a)   BARWA

Barwa drewna, jak barwa każdego ciała, jest wynikiem pochłaniania przez nie pewnej części promieni świetlnych i odbijania pozostałych, które dochodząc do oka ludzkiego wywołują wrażenie barwy odpowiadającej składowi promieni odbitych.

Podział krajowych gatunków drzew ze względu na zabarwienie drewna

Zbliżona do białej

jodła, świerk, osika, grab, jawor, buk, klon, topola, biel dębu

Żółta

brzoza, jesion, limba, biel cisa

Brunatna

wiąz, twardziel dębu

Zbliżona do czerwonej

modrzew, sosna, wiśnia, trześnia, śliwa, olcha, twardziel cisa

Zielonawa

robinia, morwa

Zbliżona do czarnej

orzech

Drewno białe odbija prawie wszystkie promienie świetlne, czarne natomiast prawie wszystkie pochłania. Równomierność zabarwienia drewna na przekrojach zależy od jego rodzaju. Najbardziej równomierne zabarwienie mają gatunki bielaste, drzewa twardzielowe wykazują duże różnice w barwie twardzieli i bielu. Intensywność zabarwienia drewna związana jest ze strefą klimatyczną. Im bardziej na północ, tym bardziej barwa drewna poszczególnych gatunków jest bardziej nikła, i odwrotnie - im dalej na południe, tym zabarwienie drewna jest intensywniejsze. Oprócz intensywności zabarwienia drewno gatunków podzwrotnikowych wykazuje duże bogactwo barw i ich odcieni. Barwa drewna i jej intensywność ulegają zmianom pod wpływem działania światła i czynników atmosferycznych. Bezpośrednio po ścięciu drewno ma barwę nikłą, która dopiero na skutek utleniania staje sie intensywna. Przykładem na to jest drewno sosny i olchy. Drewno wszystkich gatunków drzew traci barwę w miarę wysychania, a nawilżone ponownie zabarwia się intensywnie. Wystawione na długotrwałe działanie czynników atmosferycznych drewno szarzeje po wierzchu, przybierając barwę popiołu. Drewno zawierające dużą ilość garbników zmienia barwę pod wpływem długotrwałego przelegiwania w wodzie. Tak zwany czarny dąb, to właśnie drewno dębowe, wydobyte z wody po wielu latach. Czernienie tego drewna tłumaczy się reakcjami chemicznymi zachodzącymi między związkami żelaza zawartymi w wodzie a taniną wchodzącą w skład garbników. Naturalne zabarwienie drewna należy odróżniać od chorobowych zmian barwy, jakim ulega drewno pod wpływem działania grzybów. Tego rodzaju zmiany barwy drewna zaliczane są do wad drewna.

b) POŁYSK

Drewno o powierzchni nie wypolerowanej jest w zasadzie matowe. Jedynie u niektórych gatunków drzew, np. u dębu czy wiązu, błyszczą na przekrojach promieniowych odsłonięte promienie rdzeniowe (tzw. błyszcz). Dopiero wygładzenie powierzchni nadaje jej połysk, którego intensywność rośnie w miarę podwyższania stopnia gładkości drewna. Połysk mechanicznie wygładzonej powierzchni drewna można zwiększyć poprzez wypełnienie porów specjalnymi substancjami, jak woski, pasty itp. Cienka warstwa wypełniacza może być dokładnie wypolerowana.

c)   RYSUNEK

Rysunek drewna wynika z jego budowy: zależy zarówno od gatunku, jak i od przekroju. Drewno gatunków iglastych i liściastych pierścieniowo-naczyniowych ma na wszystkich przekrojach rysunek bardziej wyrazisty niż drewno gatunków rozpierzchło-naczyniowych, ze względu na duże zróżnicowanie w budowie drewna wczesnego i późnego. Drewno gatunków liściastych w porównaniem z drewnem iglastych wykazuje o wiele większe bogactwo rysunku ze względu na widoczne promienie rdzeniowe, często falisty układ włókien (drewno "barankowe" u jaworu) lub powikłany ich przebieg (drewno "kędzierzawe" u jesionu), czy wreszcie drobne sęczki wśród splotów włókien ("ptasie oczko" u jaworu). Tego rodzaju cechy drewna, wzbogacające jego rysunek, są cenione i poszukiwane w drewnie do wyrobu mebli, czy boazerii, ale są uważane za wadę w drewnie konstrukcyjnym.

Drewniana ściana wykazuje około 4 razy mniejsze przewodnictwo cieplne niż mur z cegły, około 5 razy mniejsze niż ściana betonowa i około 10 mniejsze niż mur z kamienia.


d)   PRZEWODNICTWO CIEPLNE

Przewodzenie ciepła polega na rozprzestrzenianiu się ciepła lub jego przechodzeniu przez ciało od części o temperaturze wyższej do części o temperaturze niższej. Własność ta jest tym większa, im ciało ma bardziej jednolitą, skupioną budowę. W porównaniu z metalami, kamieniem, betonem czy wyrobami ceramicznymi, drewno jest złym przewodnikiem ciepła.  Złe przewodnictwo cieplne drewna powoduje powolne wyrównywanie różnic temperatur, wskutek czego np. podłoga drewniana odbiera stopom małą ilość ciepła i jest "cieplejsza" niż ceramiczna lub kamienna.

e)   PRZEWODNICTWO ELEKTRYCZNE

Drewno jest złym przewodnikiem elektryczności i dlatego stosowane jest w elektrotechnice jako materiał izolacyjny i konstrukcyjny (np. na słupy linii elektrycznych). Przewodnictwo elektryczne drewna zależy głównie od jego wilgotności. Zupełnie suche drewno jest dobrym izolatorem, natomiast nawilżone do punktu nasycenia włókien staje się prawie tak dobrym przewodnikiem jak woda. Przy zmianie wilgotności od 0 do 30% jego oporność maleje do 2 mln razy.

f)   WŁASNOŚCI AKUSTYCZNE

Drewno jodły, jaworu, klonu, a przede wszystkim świerka, jest dobrym materiałem rezonansowym i dlatego jest stosowane do budowy instrumentów muzycznych. Własności rezonansowe drewna są cechą określającą jego zdolność do drgań pod wpływem drgań innego przedmiotu znajdującego się w pobliżu. Tę zdolność wykorzystuje się np. w budowie skrzypiec, gdzie drgania strun wywołane tarciem smyczka przenoszą się przez podstawek na pudło skrzypiec i w nim się potęgują. Badania akustyczne wykazały, że najlepszym materiałem rezonansowym jest drewno świerkowe.

g)  WILGOTNOŚĆ

W drewnie drzew żywych woda stanowi główny składnik soku komórkowego oraz zajmuje wszystkie wolne przestrzenie w bielu, a więc zarówno światło naczyń lub cewek, jak też przestrzenie międzykomórkowe i wolne, nie wypełnione ligniną przestrzenie midzycelarne ścian komórkowych. W drewnie twardzieli woda występuje zasadniczo tylko w ścianach komórkowych. W drewnie drzewa stojącego lub w niedługim czasie po ścięciu rozróżniamy: 1) wodę wolną, wypełniającą cewki i naczynia; 2) wodę związaną, czyli higroskopijną, nasycającą przestrzenie międzycelarne; 3) wodę konstytucyjną, wchodzącą w skład związków chemicznych drewna (w procesach wilgotnościowych drewna nie odgrywa ona żadnej roli). W miarę wysychania drewno traci wodę wolną, a w następnej fazie wodę związaną. Suma wody w drewnie, którą możemy w procesie suszenia z niego usunąć, składa się  w przybliżeniu z 70% wody wolnej i 30% wody związanej. W zależności od tego, czy ciężar wody zawartej w drewnie porównujemy z ciężarem drewna wilgotnego, czy też z ciężarem drewna pozbawionego zupełnie wody (absolutnie suchego), ustalamy wilgotność względną (Ww) lub wilgotność bezwzględną (W0).


Ponieważ ciężar drewna wilgotnego zmienia się w miarę wysychania lub nawilżania próbki, wygodniej jest operować pojęciem wilgotnościbezwzględnej.   Każdej wilgotności względnej odpowiada wilgotność bezwzględna.

W0

Ww

W0

Ww

5

4,8

100

50

10

9,1

125

52

15

13

150

60

20

16,6

200

66,7

25

20

250

71,4

50

33,3

300

75

75

42,8



Przybliżona wilgotność drewna niektórych gatunków drzew rosnących  w  zależności od pory roku ( % )

Gatunek

Miesiąc

W0max

Miesiąc

W0min

Gatunek

Miesiąc

W0max

Miesiąc

W0min

sosna twardziel

II

45

IX

25

dąb twardziel

VII

90

IV

75

sosna biel

II

130

VII

85

dąb biel

II

110

X

85

modrzew twardz.

II

40

VIII

30

buk

I

85

VII

65

modrzew biel

II

130

VIII

60

olcha

II

110

VIII

60

świerk twardziel

V

75

X

35

brzoza

IV

100

VIII

55

świerk biel

II

140

VIII

85

osika

I

110

VIII

70

Po dłuższym składowaniu na otwartej przestrzeni drewno osiąga w naszych warunkach klimatycznych wilgotność 13 - 20%. Do poziomu poniżej 13% wilgotności możemy doprowadzić drewno susząc je w specjalnych suszarniach albo w mieszkaniu.    W pomieszczeniach mieszkalnych drewno osiąga wilgotność 4 - 13% (4% w końcu zimy przy ogrzewaniu centralnym, 13% w jesieni bez ogrzewania). Drewno absolutnie suche uzyskujemy tylko w warunkach laboratoryjnych.

h)  HIGROSKOPIJNOŚĆ

Higroskopijność jest to zdolność wchłaniania pary wodnej z powietrza. Drewno jest higroskopijne, ale tylko do pewnej granicy, którą stanowi punkt nasycenia włókien. Jest to wilgotność drewna, przy której błony komórek są całkowicie nasycone wodą (wodą związaną - patrz p.g), a w drewnie nie ma zupełnie wody wolnej. Przeciętnie przyjmuje się dla wszystkich gatunków drewna, że wilgotność odpowiadająca punktowi nasycenia włókien W0 = 30%. Dalsze zwiększenie wilgotności drewna może nastąpić jedynie przez zanurzenie go w wodzie. Wysychanie lub nawilżanie drewna spowodowane higroskopijnością wywołuje zmiany jego wymiarów; drewno kurczy się albo pęcznieje. W konstrukcjach drewnianych prowadzi to do rozluźniania się złączy (w wypadku kurczenia się drewna) lub wyginania się elementów (przy ich pęcznieniu). Aby temu zapobiec, doprowadza się drewno do wilgotności, która odpowiada warunkom temperatury i wilgotności powietrza w miejscu, gdzie będzie ono umieszczone jako gotowy wyrób.

i)   NASIĄKLIWOŚĆ

Nasiąkliwość jest zdolność wchłaniania wody lub innych cieczy przez drewno w nich zanurzone. Powyżej punktu nasycenia włókien drewno nie może pobierać wody w postaci pary. Dalsze zwiększanie jego wilgotności może odbywać się przez wnikanie wody w postaci ciekłej w pory drewna,  a więc głównie w cewki i naczynia. W tej fazie drewno pobiera wodę wolną. Stopień nasycenia wodą zależy od okresu, przez jaki drewno znajduje się w wodzie. W wyniku pełnego nasycenia wodą każde drewno tonie. Maksymalna ilość wody wolnej, jaką zdolne jest wchłonąć drewno, zależy od jego ciężaru właściwego, ponieważ im drewno jest cięższe, tym jest bardziej zwięzłe, a więc posiada mniej porów; drewno lekkie jest bardziej porowate.

j)   PRZESIĄKLIWOŚĆ

Przesiąkliwość drewna jest zdolność przepuszczania cieczy działającej pod ciśnieniem na jego przekrój. Zdolność ta jest różna u rozmaitych gatunków drewna, zależy też od przekrojów, od tego, czy jest to biel, czy twardziel. W zależności od przeznaczenia przesiąkliwość może być cechą pozytywną, albo ujemną. Na przykład przy produkcji klepek na beczki do cieczy wybiera się gatunki i przekroje drewna o możliwie najmniejszej przesiąkliwości, ale w drewnie przeznaczonym do impregnacji przesiąkliwość jest cechą pożądaną.

Przesiąkliwość niektórych gatunków drewna przy grubości próbki 10 mm i wysokości słupa wody 700 mm

Rodzaj drewna

Przekrój

Ilość przesączonej wody po 10 dniach w  cm³/cm²

sosna twardziel

promieniowy

0,07

sosna biel

8,25

modrzew twardziel

styczny

0,00

jesion twardziel

promieniowy

0,08

jesion biel

0,11

dąb twardziel

0,00

brzoza

10,23

olcha

styczny

15,80

k)   KURCZENIE SIĘ I PĘCZNIENIE

Świeżo ścięte drewno, wyparowując wodę, nie kurczy się do chwili, gdy jego wilgotność dojdzie do punktu nasycenia włókien, czyli średnio do 30% wilgotności bezwzględnej. Oznacza to, że nie kurczy się ono dopóty, dopóki wyparowuje wodę wolną. Z chwilą rozpoczęcia wyparowywania wody higroskopijnej rozpoczyna się skurcz drewna na skutek zmniejszania się wszystkich błon komórkowych. Pęcznienie drewna suchego trwa przy wilgotności od 0 do 30%  i ustaje po przekroczeniu tej górnej granicy.


Skurcz drewna w poszczególnych kierunkach

Kierunek skurczu

Wielkość skurczu (%)

wzdłuż włókien

0,1 - 0,8

promieniowy

3 - 5

styczny

6 - 13

objętościowy

7 - 22

Własności techniczne

Gatunek drewna

Ciężar właściwy drewna

Twardość wg Janki kG/cm²

Wytrzymałość na

Udarność kGm/cm²

wilgotnego

o wilgotn. 15%

absolutnie suchego

ściskanie

ścinanie

rozciąganie

zginanie statyczne kG/cm²

I I

I I

I I

_I_

g/cm³

kG/cm²

a)

cis

1,12

0,80

0,70

710

608

-

-

-

826

-

jałowiec posp.

0,76

0,60

0,52

350

427

-

-

-

650

0,25

jodła

1,00

0,45

0,41

340

400

51

840

23

620

0,60

limba

0,58

0,49

0,45

360

400

-

-

-

-

-

modrzew europ.

0,76

0,59

0,55

380

530

90

1070

23

840

0,70

sosna posp.

0,70

0,52

0,49

300

470

100

1040

30

870

0,70

świerk

0,74

0,47

0,43

270

430

67

900

27

660

0,50

wejmutka

0,52

0,40

0,37

200

280

55

800

20

540

0,38

b)

dęby szyp. i bezsz.

1,08

0,69

0,65

670

540

110

900

40

910

0,75

dąb czerwony

-

0,70

0,66

630

390

110

-

54

890

0,86

robinia akacjowa

0,87

0,77

0,73

870

590

160

1480

43

1200

1,14

jesion

0,92

0,72

0,68

760

480

-

1040

70

1020

0,80

wiąz

0,95

0,68

0,64

640

410

70

800

39

720

0,60

c)

brzoza

0,94

0,65

0,61

490

430

120

1370

70

1250

1,00

buk

0,99

0,73

0,69

780

530

80

1350

70

1050

0,80

grab

1,08

0,83

0,79

890

660

85

1070

-

1070

0,80

olcha

0,69

0,53

0,49

440

400

45

-

-

850

0,50

grusza

0,94

0,74

0,70

790

460

-

-

-

-

-

jabłoń

0,90

0,67

0,58

630

412

-

-

-

758

-

jawor

0,98

0,63

0,59

670

490

90

820

-

950

0,65

kasztanowiec

0,91

0,55

0,51

350

380

-

-

35

-

-

klon

0,87

0,66

0,62

750

530

-

1000

-

1170

-

lipa

0,73

0,53

0,49

320

440

45

850

35

900

0,50

orzech włoski

0,99

0,68

0,64

720

580

-

1000

-

1190

0,95

osika

0,80

0,44

0,40

200

250

70

-

-

520

0,40

śliwa

1,02

0,75

0,65

-

-

-

-

-

-

-

topola czarna

0,84

0,45

0,41

270

300

50

770

-

550

0,50

trześnia

1,08

0,64

0,56

590

-

-

-

-

-

-

wierzba

1,00

0,56

0,52

330

280

70

640

-

640

0,70

d)

balsa

-

0,13

0,10

-

-

-

-

-

-

-

bukszpan

-

0,95

0,92

1330

640

-

-

-

-

-

gwajak

-

1,23

1,23

1970

1050

-

-

-

-

-

heban

-

1,16

-

1737

798

-

-

-

-

-

mahoń

-

0,60

0,55

700

490

-

-

70

1100

0,53

teak

-

0,67

0,63

450

630

-

1190

90

1190

0,50

a) - gatunki iglaste,  b) - gatunki liściaste pierścieniowo-naczyniowe,   c) - gatunki liściaste rozpierzchło-naczyniowe,  d) -  gatunki egzotyczne


Opis gatunków

Sosna

Drewno  zróżnicowane na twardziel zabarwioną czerwonawo i dość szeroki biel o odcieniu żółtawobiałym. Słoje roczne  wyraźne, o ciemniejszym drewnie późnym z jasnymi cętkami przewodów żywicznych. W obrębie słoja rocznego  wyraźnie zarysowana granica między drewnem wczesnym i późnym. Sęki  stosunkowo duże, zgrupowane w okółkach, barwy przeważnie czerwonawej albo ciemnobrązowej. Młoda kora żółtawoczerwona, cienka i gładka, łuszczy się cienkimi płatami; stara kora brunatna, dość gruba, spękana. Drewno średnio ciężkie, łatwo łupliwe, dość miękkie i mało elastyczne, o intensywnym zapachu żywicznym utrzymującym się przez bardzo długi okres.

Świerk

Drewno białe lub jasnożółte o lekkim połysku. Przez dłuższy czas zachowuje zapach żywicy. Twardziel możliwa do wyróżnienia tylko w drewnie wilgotnym (biel ciemny, bardziej wilgotny). Słoje wyraźne, o nieco ciemniejszym drewnie późnym. W obrębie słoja mniej niż u sosny widoczna granica między drewnem wczesnym i późnym. Sęki w okółkach, stosunkowo małe i twarde, znacznie różnią się od otaczającego je drewna. Młoda kora dość cienka, szara lub szaro-czerwonawa, łuszczy się drobnymi blaszkami; stara kora szara z odcieniem brunatnym, spękana. Drewno lekkie, dość miękkie, łatwo łupliwe.

Modrzew

Biel wąski, żółtawobiały, twardziel o zabarwieniu czerwonobrązowym. Słoje roczne wyraźne, o silnie rozwiniętym i ciemnym drewnie późnym. W obrębie słoja ostra granica między drewnem wczesnym i późnym. Liczne sęki ciemnobrunatne zgrupowane w okółkach; prócz nich występują sęki pojedyncze, nieregularnie rozrzucone między okółkami.  Młoda kora brązowa, stara natomiast gruba i głęboko spękana, ma na zewnątrz barwę rdzawo-szarą, a na przekroju krwisto-brązową. Drewno dość ciężkie i twarde, łatwo łupliwe.

Jodła

Drewno podobne do świerkowego, o mniejszym jednak połysku, białe, lekkie, miękkie i łatwo łupliwe. Biel nie różni się barwą od twardzieli. Sęki rozmieszczone w regularnych okółkach, dość małe i nieco ciemniejsze od otaczającego je drewna. Oprócz nich nielicznie występują sęki między okółkami. Świeże drewno ma zapach zjełczałego masła.  Kora szara; u młodych drzew dość cienka i gładka. Zawiera pęcherzyki wypełnione płynną żywicą, której nie ma w drewnie.

Dąb

Biel wąski, żółtawobiały, twardziel intensywnie zabarwiona na kolor brunatny, przeważnie z lekkim odcieniem zielonawym, zależnie od warunków wzrostu. Słoje roczne bardzo wyraźne dzięki dużemu zróżnicowaniu średnic naczyń w drewnie wczesnym i późnym. promienie rdzeniowe dobrze widoczne na wszystkich przekrojach pnia. Rdzeń na przekroju poprzecznym w kształcie gwiazdki o pięciu ramionach zaokrąglonych na końcach. Świeże drewno ma cierpko-kwaśny zapach wydzielany przez garbniki.  Kora  u starych drzew gruba, głęboko spękana i szarobrunatna. Drewno łatwo łupliwe, a jego dość duży ciężar i twardość zwiększają się wraz z szerokością słoja rocznego (im starszy słój, tym większa w nim strefa drewna późnego).

Buk

Drewno żółtawobiałe, o słojach dość wyraźnych i bardzo dobrze widocznych promieniach rdzeniowych, które na przekroju stycznym mają charakterystyczny kształt bardzo drobnych soczewek. Niekiedy w drewnie bukowym powstaje tzw. fałszywa twardziel o zabarwieniu brunatnym, wyraźnie odróżniająca się od bielu. Kora cienka, gładka, barwy jasnozielonej z białymi plamami.  Drewno średnio ciężkie, twarde, łupliwe, skłonne do pęknięć.

Grab

Drewno beztwardzielowe, jednolicie białe z szarym odcieniem (niekiedy powstaje fałszywa twardziel). Słoje roczne faliste, słabo widoczne; promienie rdzeniowe liczne i dobrze widoczne na wszystkich przekrojach. Obrys przekroju poprzecznego pnia z reguły falisty, szczególnie u podstawy drzewa.         Kora cienka, gładka, barwy szaropopielatej; silnie przylega do drewna. Na starej korze widoczne są liczne drobne i bardzo płytkie spękania.  Drewno bardzo ciężkie, twarde, bardzo trudno łupliwe, mało trwałe.

Jesion

Drewno o bielu żółtawo- lub różowawo-białym i twardzieli jasnobrązowej lub brunatnej; dość ciężkie, twarde i giętkie. Słoje roczne wyraźne, o widocznych na wszystkich przekrojach naczyniach drewna wczesnego. Młoda kora zielonoszara, stara natomiast jasnoszara i średnio gruba.

Wiąz

Drewno o bielu barwy żółtawoszarej, stosunkowo mało różniącym się od szarobrunatnej twardzieli - wiąz szypułkowy. Biel szarobrunatny, wyraźnie odróżniający się od czekoladowo-brunatnej twardzieli - wiąz górski. Twardziel wyraźnie odgraniczona od bielu, lecz o mniej intensywnej barwie niż u poprzedniego gatunku - wiąz polny. Drewno dość ciężkie i twarde, trudno łupliwe i sprężyste; ma wyraźne słoje roczne. Promienie rdzeniowe dość dobrze widoczne na przekroju promieniowym jako połyskujące plamy i pasemka.

Brzoza

Drewno beztwardzielowe (niekiedy fałszywa twardziel), białe z żółtawym lub czerwonawym odcieniem. Słoje słabo widoczne. Bardzo często występują w drewnie tzw. plamki rdzeniowe w postaci drobnych brązowych punktów lub kresek widocznych na wszystkich przekrojach. Kora w górnych partiach pnia gładka, kremowo- lub kredowobiała, z wyraźnymi przetchlinkami; złuszcza się obwodowo cienkimi jak folia pasmami. W dolnych partiach pnia, szczególnie u drzew starszych, kora przeważnie gruba, szaroczarna i głęboko spękana.  Drewno średnio ciężkie, średnio twarde, trudno łupliwe. Niekorowane drewno okrągłe łatwo ulega zaparzeniu i rozkładowi przez grzyby.

Topole (oprócz osiki)

Drewno o bielu żółto- lub różowo-białym i twardzieli jasnobrunatnej z odcieniem czerwonawym lub zielonawym. Słoje zwykle szerokie, dość dobrze widoczne. Drewno wydziela gorzką woń garbników.  Stara kora przeważnie gruba, dość głęboko spękana, barwy szarej do  ciemnoszarej.  Drewno dość lekkie, bardzo miękkie, łatwo łupliwe, mało trwałe.

Osika

Gatunek beztwardzielowy o drewnie białym, lekko zielonym, ze słabo widocznymi słojami.  Młoda kora jasnoszara do żółto-zielonkawej, stara nieco ciemniejsza, szara. Drewno dość lekkie, miękkie, łatwo łupliwe, mało trwałe.

Olcha

Gatunek beztwardzielowy. Drewno po ścięciu białe, później przybiera barwę żółtawoczerwoną. Słoje słabo faliste. W drewnie bardzo często występują plamki rdzeniowe widoczne na wszystkich przekrojach. Kora ciemna, czekoladowo-brązowa, u starszych drzew dość gruba, płyto spękana.  Drewno lekkie, miękkie, bardzo łatwo łupliwe,

Lipa

Gatunek o twardzieli niezabarwionej. Drewno białe, lekko różowe, o słabym jedwabistym połysku. Kora ciemnoszara z lekko zielonym odcieniem. Młoda kora bywa szaro-wiśniowa. Stara kora gruba i silnie spękana.  Drewno lekkie, miękkie, łatwo łupliwe, niezbyt trwałe.

Jawor

Drewno beztwardzielowe, białe z żółtoróżowym odcieniem i jedwabistym połyskiem. Słoje dość wyraźne; promienie rdzeniowe wąskie, lecz dość dobrze widoczne. Kora dość cienka, zielonkawo-szara z jaśniejszymi plamkami, u młodych drzew gładka, później słabo i nieregularnie spękana; złuszcza się cienkimi płatami.  Drewno średnio ciężkie, twarde, trudno łupliwe, wrażliwe na zmiany wilgotności otoczenia.

Robinia  akacjowa

Drewno z wąskim żółtawobiałym bielem i twardzielą żółto-zielonkawą, do żółtobrunatnej. Słoje roczne wyraźne. Świeże drewno ma nieprzyjemny zapach. Młoda kora gładka, oliwkowo-brunatna, w starszym wieku gruba, silnie spękana.  Drewno ciężkie, bardzo twarde, bardzo trwałe.

lokalizacja

Copyright © 1993-2013 Leuro

background image from flickr by 2Tales